De OZB (Onroerendezaakbelasting) is een jaarlijkse gemeentelijke belasting die huiseigenaren betalen. De hoogte van de belasting is direct gekoppeld aan de WOZ-waarde van uw woning. Huurders van woonhuizen betalen in Nederland geen OZB.
In de gids over de WOZ-waarde zag u dat de waarde van uw huis de basis vormt voor diverse belastingen. De bekendste en meest directe hiervan is de OZB (Onroerendezaakbelasting).
Elk jaar stelt de gemeenteraad de begroting vast. Omdat gemeenten zelf verantwoordelijk zijn voor het onderhoud van wegen, groenvoorzieningen en openbare orde, gebruiken zij de OZB als hun belangrijkste eigen bron van inkomsten.
1. Wie betaalt de OZB? (Eigenaar vs. Gebruiker)
De wet maakt een juridisch onderscheid tussen twee soorten OZB:
1. OZB voor Woningen
Sinds 2006 kent de OZB voor woningen nog maar één component: het eigenaarsdeel.
- Wie betaalt? De persoon die op 1 januari van het belastingjaar als eigenaar van de woning staat ingeschreven in het Kadaster (na aankoop via Huis Kopen).
- Wat als u verhuist? Verkoopt u het huis op 2 februari? Dan moet u toch de OZB voor het hele jaar betalen aan de gemeente. De notaris lost dit bij de overdracht echter netjes op: zij verrekent het resterende deel van de OZB met de nieuwe koper via de leveringsakte.
2. OZB voor Niet-Woningen (Bedrijfspanden)
Heeft u een winkel, kantoor of bedrijfspand? Dan betaalt u wél twee delen: het eigenaarsdeel én het gebruikersdeel. Huurt u dus een bedrijfspand? Dan krijgt u alsnog een aanslag voor het gebruikersdeel van de OZB op uw mat.
2. Gemeentelijke verschillen en OZB-tarieven
Er is in Nederland geen landelijk OZB-tarief. Het tarief wordt uitgedrukt in een percentage van de WOZ-waarde en wordt vastgesteld door de gemeenteraad.
Dit zorgt voor grote verschillen tussen gemeenten (lokale autonomie):
- Rijke gemeenten: Gemeenten met veel inkomsten uit toerisme of grote bedrijven kunnen hun OZB-tarief vaak laag houden.
- Krimpgebieden of gemeenten met schulden: Moeten hun OZB-tarieven soms fors verhogen om de begroting sluitend te krijgen.
Het loont om bij het verhuizen naar een andere regio de tarieven te vergelijken via de Atlas van de Lokale Lasten van het COELO. Het kan u jaarlijks honderden euro's aan Gemeentelijke Belastingen schelen.
3. OZB en de Vereniging van Eigenaren (VvE)
Woont u in een appartement en bent u lid van de VvE?
De OZB wordt altijd rechtstreeks aan de individuele eigenaren van de appartementsrechten opgelegd, niet aan de VvE als geheel. U krijgt de aanslag dus gewoon op uw eigen naam en moet deze ook zelf betalen. De VvE betaalt daarentegen wel de OZB voor eventuele gemeenschappelijke eigendommen die niet direct aan een appartement gekoppeld zijn (zoals een losse collectieve garagebox).
Rekenvoorbeeld: De OZB-verrekening bij Verkoop
Stel dat Sophie op 1 januari 2026 eigenaar is van een woning met een WOZ-waarde van € 400.000,-. Het gemeentelijke OZB-tarief bedraagt 0,085%. Op 1 april 2026 verkoopt en levert zij de woning aan Lucas:
- De gemeentelijke aanslag: De gemeente stuurt in februari de aanslag voor het volledige jaar 2026 naar Sophie (omdat zij op 1 januari eigenaar was):
- Berekening: 0,085% van € 400.000,- = € 340,- voor het hele jaar.
- De verrekening door de notaris: Bij de overdracht op 1 april berekent de notaris op de afrekening het pro-rata deel van de OZB voor de resterende 275 dagen van het jaar (van 1 april t/m 31 december) dat voor rekening van Lucas komt:
- Berekening: (275 dagen / 365 dagen) x € 340,- = € 256,16.
- De uitkomst: Lucas betaalt bij de overdracht € 256,16 aan Sophie via de notarisnota. Sophie betaalt de volledige aanslag van € 340,- aan de gemeente. Onder de streep kost de OZB Sophie voor de 3 maanden dat zij er woonde netto: € 340,- - € 256,16 = € 83,84.